Onderzoeksrapport naar de bloedige moordpartij in de woning van Lin Yi-hsiung

Op 28 februari van het 69e jaar van de Republiek (1980) vond in de militaire rechtbank van Jingmei de hoorzitting plaats voor de Kaohsiung-incidentzaak (het verraadproces tegen Huang Hsin-chieh en anderen, Zaak nr. 2 van het Taiwanese Garrison Command). De echtgenote van Lin Yi-hsiung, Fang Su-min, vertrok 's ochtends naar de rechtbank om de zitting bij te wonen. Rond het middaguur werd de woning van de familie Lin aan Xinyi Road, Sectie 3, Steeg 16, Nr. 16 in Taipei binnengedrongen. De dader viel de moeder van Lin Yi-hsiung en zijn drie dochters aan, wat resulteerde in drie doden en één zwaargewonde — een tragedie die de Taiwanese samenleving schokte. Het is inmiddels bijna veertig jaar geleden dat de bloedmoord in de woning van de familie Lin (hierna: de Lin-familiebloedmoord) plaatsvond. In de tussenliggende periode hebben de Criminal Investigation Bureau (CIB) en andere instanties in 1996, 1998, 2007 en 2009 herhaaldelijk nieuwe onderzoeken ingesteld, maar zonder noemenswaardige vooruitgang. Omdat de zaak nooit is opgelost, bleef de Lin-familiebloedmoord een onopgelost mysterie.

In mei 2018 werd de Commissie voor de Bevordering van Transitionele Rechtvaardigheid (hierna: de Commissie) opgericht. Op basis van Artikel 2, Lid 2, Punt 3 en Artikel 4, Lid 2 van de Wet op de Bevordering van Transitionele Rechtvaardigheid werd een nieuw onderzoek gestart naar belangrijke politieke zaken. In de Taiwanese samenleving bestaat al lang het vermoeden dat deze zaak geen simpel misdrijf was, maar een 'politieke moord'.

Verdere gevolgtrekkingen zijn vergelijkbaar met wat voormalig vicepresident Annette Lu schreef in haar boek 'Het proces van Kaohsiung herzien': "Op klaarlichte dag, vooral terwijl de families van de verdachten in het Kaohsiung-incident onder nauwlettend toezicht stonden... Als de moordenaar een gewone crimineel was geweest, zou hij allang gepakt zijn. Hoe is het mogelijk dat hij ongehinderd vier mensen kon vermoorden alsof er niemand was?" Advocaat Chang Cheng-hsiung, die Lin Yi-hsiung verdedigde tijdens het Kaohsiung-incident, noemde in een interview met de Commissie vier redenen waarom dit geen gewone zaak was: 1. De brute wijze waarop de naasten van Lin werden vermoord had een schokeffect; 2. De keuze voor 28 februari als datum had een politieke waarschuwingswaarde; 3. De dader handelde onverschrokken op klaarlichte dag en bleef 80 minuten in de woning, wat wijst op kennis van het dagschema en dus op surveillance, en durfde na de daad zelfs te bellen om het resultaat te rapporteren; 4. Het vermoorden van twee personen was niet genoeg, de dader wachtte ter plaatse op een derde en vierde slachtoffer, wat wijst op een gerichte missie. Om deze redenen is de Lin-familiebloedmoord een cruciaal project in de taak van de Commissie om de historische waarheid te herstellen. Voor het publiek is de waarheid nog steeds niet volledig opgehelderd, en de eerdere onderzoeksprocessen zelf hebben veel twijfel gezaaid.

De Commissie hoopt daarom het heropende onderzoek te baseren op het perspectief van transitionele rechtvaardigheid om te achterhalen of de staat verantwoordelijk is voor de moordpartij zelf, evenals voor het feit dat de waarheid na meerdere onderzoeken nog steeds niet boven tafel is gekomen, en om antwoord te geven op maatschappelijke twijfels.

De eerste taak is om op basis van oude onderzoeksdossiers en relevante archieven vast te stellen of de staat na de moordpartij aan zijn onderzoeksplicht heeft voldaan. Het afgelopen jaar heeft de Commissie intensief overlegd met diverse instanties over het vrijgeven, declasseren en opvragen van archieven, met resultaten als gevolg. Wat betreft het 'beantwoorden van maatschappelijke twijfels' wordt getracht te achterhalen of de staat op de hoogte was van, betrokken was bij, of zelfs deelnam aan de gebeurtenissen. De Commissie heeft de 'surveillance van de familie Lin en hun woning' als basis gebruikt om relevante archieven grondig te vergelijken en aan te vullen met ander onderzoek, om de bevindingen in dit rapport te presenteren.

De reden dat 'surveillance' als sleutel wordt gezien, is dat het zowel de 'staatsverantwoordelijkheid' als de 'maatschappelijke twijfels' adresseert. In eerdere onderzoeken werd de vraag of de woning onder staatstoezicht stond niet als context meegenomen, waardoor kansen werden gemist en bewijsmateriaal mogelijk verloren is gegaan. Zoals onderzoeker Wu Nai-te van de Academia Sinica stelde: "Het is algemene politieke kennis dat inlichtingendiensten decennialang politieke dissidenten nauwlettend in de gaten hielden. Na de arrestatie van leiders van de democratische beweging ontdekten hun families dat zij en hun woningen constant werden gevolgd. Wie zou in staat zijn om onder zulke strikte surveillance op klaarlichte dag in een druk gebied zo'n risicovolle actie uit te voeren?" Eerdere onderzoeken negeerden dit aspect of konden geen bewijs vinden om deze aanname te bevestigen of te ontkrachten. Voor experts die de zaak al lang volgen, helpt het antwoord op de vraag over surveillance ook bij het onderzoek of het werkelijk om een 'politieke moord' ging.

Het centraal stellen van het thema 'surveillance' om de tekortkomingen van eerdere onderzoeken te corrigeren, is de hoofdas van dit onderzoek vanuit transitionele rechtvaardigheid. Hiermee hopen we ook antwoorden te geven op de nog onopgeloste vragen die tijdens het onderzoek naar boven kwamen.

Het onderzoeksrapport bestaat uit drie hoofdstukken. Het eerste hoofdstuk geeft een overzicht van het onderzoek, de relatie met transitionele rechtvaardigheid en de focus op staatssurveillance. Het tweede deel van dit hoofdstuk beschrijft de nationale en internationale situatie in de jaren 70 en het verloop van de moordpartij. Het derde deel blikt terug op eerdere onderzoeken en het vierde deel beschrijft de methode van het huidige onderzoek. Hoofdstuk twee bevat de feitelijke bevindingen van de Commissie, inclusief bewijs van surveillance en opheldering van eerdere twijfelpunten. Hoofdstuk drie is de conclusie.