Nhìn Lại 2000-1887

Nhìn Lại: 2000-1887 đã đi vào lịch sử văn học như một tác phẩm từng có sức ảnh hưởng mạnh mẽ đến thị hiếu đại chúng, nhưng giờ đây thường chỉ được nhớ đến ở bên lề của các tác phẩm kinh điển. Cuốn sách từng khơi dậy các cuộc thảo luận chính trị và phong trào cải cách toàn cầu, thậm chí dẫn đến sự ra đời của các "Câu lạc bộ Bellamy", nhưng ngày nay ngoài giới học thuật, hiếm có độc giả phổ thông nào tìm đọc.

Nhìn Lại: 2000-1887 là một tiểu thuyết khoa học viễn tưởng du hành thời gian không tưởng của nhà báo và nhà văn người Mỹ Edward Bellamy, xuất bản lần đầu năm 1888. Cuốn sách đã được dịch ra nhiều thứ tiếng và nhanh chóng "bán được một triệu bản". Theo nhà sử học Daniel Immerwahr, "Ở Hoa Kỳ thế kỷ 19, chỉ có Túp lều bác Tom bán được nhiều bản hơn trong những năm đầu tiên" so với sách của Bellamy.

Tiểu thuyết của Bellamy lấy bối cảnh tại Boston, Massachusetts, kể về câu chuyện của một chàng trai trẻ người Mỹ tên là Julian West, người vào năm 1887 đã rơi vào một giấc ngủ sâu do thôi miên và thức dậy 113 năm sau đó. Anh thấy mình ở cùng một địa điểm nhưng trong một thế giới hoàn toàn thay đổi: Đó là năm 2000, và trong khi anh đang ngủ, Hoa Kỳ đã biến thành một xã hội xã hội chủ nghĩa không tưởng. Phần còn lại của cuốn sách phác thảo những suy nghĩ của Bellamy về việc cải thiện tương lai. Các chủ đề chính bao gồm các vấn đề liên quan đến chủ nghĩa tư bản, một giải pháp xã hội chủ nghĩa đề xuất quốc hữu hóa tất cả các ngành công nghiệp, và việc sử dụng một "đội quân công nghiệp" để tổ chức sản xuất và phân phối, cũng như cách đảm bảo sản xuất văn hóa tự do trong những điều kiện như vậy. Chàng trai trẻ thức dậy với một người hướng dẫn, Bác sĩ Leete, người đưa anh đi tham quan và giải thích tất cả những tiến bộ của thời đại mới này, bao gồm việc giảm đáng kể giờ làm việc cho những người làm công việc chân tay và việc vận chuyển hàng hóa gần như tức thời, giống như internet. Mọi người nghỉ hưu với đầy đủ quyền lợi ở tuổi 45 và có thể ăn ở bất kỳ nhà bếp công cộng nào (được hiện thực hóa dưới dạng nhà bếp nhà máy vào những năm 1920-30 ở Liên Xô). Năng lực sản xuất của Hoa Kỳ thuộc sở hữu quốc gia và hàng hóa của xã hội được phân phối công bằng cho công dân. Một phần đáng kể của cuốn sách là cuộc đối thoại giữa Leete và West, trong đó West bày tỏ sự bối rối về cách xã hội tương lai vận hành và Leete giải thích các câu trả lời bằng nhiều phương pháp khác nhau, chẳng hạn như ẩn dụ hoặc so sánh trực tiếp với xã hội thế kỷ 19.

Những thập kỷ 1870 và 1880 được đánh dấu bằng sự hỗn loạn về kinh tế và xã hội, bao gồm cuộc Đại suy thoái 1873-1879, một loạt các cuộc suy thoái trong những năm 1880, sự trỗi dậy của lao động có tổ chức và các cuộc đình công, và sự kiện Haymarket năm 1886 cùng những hậu quả gây tranh cãi của nó. Hơn nữa, xu hướng tập trung của chủ nghĩa tư bản Mỹ vào các hình thức ngày càng lớn hơn và kém cạnh tranh hơn — độc quyền, độc quyền nhóm và các tờ-rớt — bắt đầu trở nên rõ ràng, trong khi làn sóng di cư từ châu Âu mở rộng nguồn cung lao động và khiến tiền lương đình trệ. Thời điểm đã chín muồi cho những ý tưởng mới về phát triển kinh tế có thể cải thiện tình trạng rối loạn xã hội hiện tại.