De Nacht van de Melkwegtrein

Kenji Miyazawa's meesterwerk 'De Nacht van de Melkwegtrein' is een sprookje over de eenzame jongen Giovanni die samen met zijn beste vriend Campanella aan boord stapt van een trein die door de Melkweg raast op een fantastische reis. Het werk bleef bij de dood van de auteur achter als een onvoltooid manuscript en werd van de eerste versie tot de uiteindelijke vorm vele malen herschreven, waardoor de interpretaties onder onderzoekers blijven verschillen. De interdimensionale reis van het Noorderkruis naar het Zuiderkruis is verweven met ontmoetingen met diverse personages, zoals een geleerde die opgravingen doet op een fossiele kust, een man die vogels vangt om te verkopen, en een broer en zus die zijn aangespoeld na het zinken van een oceaanstomer tegen een ijsberg. Aan het einde verdwijnt Campanella met de woorden: 'Daar is mijn moeder'. De vraag in het boek 'Maar wat is eigenlijk het ware geluk?' vormt de kern van het hele verhaal en blijft tot op de dag van vandaag de harten van vele lezers raken. De invloed van dit werk op de Japanse cultuur is onmetelijk. In 1985 werd een animatiefilm geproduceerd onder regie van Gisaburo Sugii naar een concept van Hiroshi Masumura. Ondanks de gewaagde bewerking waarbij de personages als katten werden afgebeeld, prees filmcriticus Nagaharu Yodogawa de film met de woorden: 'Over tien jaar zal dit herleven als een meesterwerk', en hij rangschikte de film later als tweede op zijn lijst van beste films aller tijden. De soundtrack van componist Haruomi Hosono werd eveneens geprezen en de melodieën worden nog steeds gebruikt in de reclamewereld. Van Leiji Matsumoto's 'Galaxy Express 999' tot muzikanten van verschillende generaties zoals Hikaru Utada, Kenshi Yonezu en BUMP OF CHICKEN, velen hebben motieven uit dit verhaal overgenomen. Zelfs Hayao Miyazaki sprak in interviews zijn respect uit voor dit werk. De invloed strekt zich uit over de hele Japanse populaire cultuur, van manga en muziek tot theater en planetaria. Het thema van leven voor 'het ware geluk van iedereen' wordt gelezen als een reflectie van Miyazawa's eigen geloof en levenswijze. Isao Tomita plaatste dit verhaal in het vijfde deel van zijn 'Ihatov Symfonie' ter herdenking van de 100ste geboortedag van de auteur, en muzikanten als Izumi Tateno en Nobuya Sugawa blijven werken creëren die geïnspireerd zijn door Miyazawa's visie op het universum. Dat dit onvoltooide verhaal al zo lang diverse kunstenaars blijft aantrekken, getuigt meer dan wat ook van de universele kracht van Kenji's creativiteit.